ไทยพวนกับกลยุทธเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบบูรณาการ

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยเรื่อง “ไทยพวนกับกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบบูรณาการ” เป็นการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ ด้วยวิธีการวิจัยเอกสาร(Documentary Research) โดยมีวัตถุประสงค์ 2 ประการคือ (1) เพื่อศึกษาทุนภูมิปัญญาและทุนทางวัฒนธรรมของชาวไทยพว ที่สามารถนำมาใช้เป็นทรัพยากรทางการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม (2) เพื่อสร้างกลยุทธ์แนวทางส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบบูรณาการจากทุนภูมิปัญญาและทุนวัฒนธรรมของชาวไทยพวน ผลการวิจัยพบว่า ชาวไทยพวนมีระบบการจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชน เป็นกลุ่มที่มีเอกลักษณ์ทางชาติพันธุ์และมีทุนทางสังคมมาก โดยองค์ประกอบที่สามารถนำมาส่งเสริมให้เกิดการท่องเที่ยวได้คือ ทุนภูมิปัญญาและวัฒนธรรมคือ การนำเอาองค์ความรู้จากตัวบุคคล ชุมชน ภูมิปัญญาปราชญ์ท้องถิ่น นำไปสู่การใช้ประโยชน์และความภาคภูมิใจในความเป็นตัวตน ชาวไทยพวนเป็นกลุ่มที่มีทุนภูมิปัญญาและทุนวัฒนธรรมที่สูงมาก เห็นได้จากความโดดเด่นของวิถีชีวิต ประเพณีที่มีความเป็นสามัญาการดังนี้ (1) การทอผ้าพื้นบ้านของชาวไทยพวน (2) ลำพวนและลำตัดพวน (3) ประเพณีกำฟ้า ซึ่งพบว่ายังคงเป็นสิ่งที่ชาวไทยพวนในหลายพื้นที่ของประเทศไทยยังคงรักษาปฏิบัติสืบต่อกันมา มากน้อยบ้างตามแต่ละพื้นที่ ในประเด็นต่อมาพบว่า เมื่อนำทุนทางวัฒนธรรม ประเพณีของชาวไทยพวนมาประยุกต์กับแนวคิดการท่องเที่ยวโดยชุมชนเชิงสร้างสรรค์เพื่อใช้เป็นจุดดึงดูดใจทางการท่องเที่ยวแล้วนั้นสามารถเสริมสร้างกิจกรรมทางการท่องเที่ยวได้คือ การสร้างโอกาสให้นักท่องเที่ยวได้มีส่วนร่วมในการทอผ้าย้อมสีเส้นด้ายด้วยตนเอง การทดลองแต่งกายแบบชาวไทยพวน การขับร้องลำตัดพวน ตลอดจนการมีส่วนร่วมในประเพณีกำฟ้าที่สามารถสร้างความประทับใจในการท่องเที่ยวได้ โดยสรุป การที่จะพัฒนากลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบบูรณาการ ของกลุ่มชาติพันธุ์ไทยพวนนั้นมีความเป็นไปได้ โดยสร้างความเข้มแข็งให้กับจุดอ่อน คือให้องค์ความรู้ในการจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนเชิงสร้างสรรค์ เพื่อให้สามารถพัฒนารูปแบบกิจกรรมที่สามารถดึงดูดใจนักท่องเที่ยวได้ และเมื่อสามารถนำมาซึ่งการท่องเที่ยว ก่อให้เกิดรายได้ก็จะทำให้ อุปสรรค คือการขาดความสนใจจากคนรุ่นใหม่ลดน้อยลงเนื่องจากสามารถสร้างงานและสร้างอาชีพในด้านการท่องเที่ยวได้และยังจะมีส่วนร่วมให้เกิดความยั่งยืนทางวัฒนธรรม ดังนั้น กลุ่มชาติพันธุ์ไทยพวนกับกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบบูรณาการ จึงสามารถทำได้ในรูปแบบการใช้ชุมชนมามีส่วนร่วมในการสร้างสรรค์รูปแบบกิจกรรมที่อยู่บนฐานของทุนทางสังคม ด้านภูมิปัญญาและวัฒนธรรม ประเพณี และในอนาคตสามารถนำกลยุทธ์ไปใช้ในการบูรณาการร่วมกับภูมิปัญญาของชาวไทยพวนในแต่ละท้องที่ของประเทศไทย เพื่อให้เกิดกิจกรรมทางการท่องเที่ยวโดยชุมชนเชิงสร้างสรรค์ ที่สามรถดึงดูดใจให้เกิดการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมได้ต่อไปและยังเป็นส่วนหนึ่งในการทำนุบำรุงวัฒนธรรมของชาวไทยพวนไม่ให้สูญหายไปได้อีกด้วย